ހުރިހާ މެމްބަރުންނަށް ހިނގާ ރައްކާތެރިކަމާއި އަޚުލާޤުގެ މިންގަނޑުތައް
މުޖުތަމަޢުގެ އުޞޫލުތައް
އެންމެ ފަހުން އަދާހަމަކުރީ 6 ސެޕްޓެމްބަރު 2026
ކައިވެނި ހިޔާ ހިނގަނީ، މެމްބަރުން ސާފު ނިޔަތެއްގައި މިތަނަށް އައިސް، އެއާ އެއްގޮތަށް އެކަކު އަނެކަކާމެދު ޢަމަލުކުރާތީއެވެ. މި އުޞޫލުތައް ހިނގަނީ ބޭނުންކުރުމުގެ ޝަރުޠުތަކާ އެއްކޮށެވެ. މީގައި ބަޔާންކުރަނީ އުންމީދުކުރެވޭ ގޮތާއި، އެގޮތަށް ޢަމަލުނުކުރެވުނު ޙާލަތުގައި އަޅާ ފިޔަވަޅެވެ.
1ހަމައެކަނި ކައިވެނީގެ ނިޔަތުގައި
މިއީ ޑޭޓިންގ އެޕެއް ނޫނެވެ. ކައިވެނި ހިޔާގައި ތިބޭ ކޮންމެ މީހަކީވެސް ޙަޤީޤަތުގައި ކައިވެންޏަށް އެދޭ މީހަކަށް ވާންޖެހެއެވެ. އެހެންނަމަވެސް، ގޮތެއް ނިންމެވުމުގެ ކުރިން ވަގުތު ނަންގަވައި، މުހިންމު ކަންކަން ބައްލަވައި ޔަޤީންކުރެއްވުން އެދެމެވެ.
- ބައިވެރިވެވަޑައިގަންނަވާނީ، ޙަޤީޤަތުގައި ކައިވެންޏަށް އެދޭ، އަދި ކައިވެނިކުރުމަށް ހުރަހެއް ނެތް ފަރާތެއް ކަމުގައިވާނަމައެވެ.
- ފުރަތަމަ ވާހަކަދެއްކުމުން ފެށިގެން، ތިޔަފަރާތުގެ ވަގުތާއި ނިޔަތާމެދު ތެދުވެރިވެވަޑައިގަންނަވާށެވެ.
- ވަގުތީ ގުޅުމަކަށް، ފްލާޓްކުރުމަށް، ނުވަތަ ރަޙުމަތްތެރިން ހޯދުމަށް މި ޕްލެޓްފޯމް ބޭނުންނުކުރައްވާށެވެ.
- ޙާލަތު ބަދަލުވެ، ކައިވެންޏަށް ނޭދޭ ޙާލަތަކަށް ދިޔައްޖެނަމަ، އެކައުންޓް މަޑުޖައްސާލެއްވުން ނުވަތަ ބަންދުކުރެއްވުން އެދެމެވެ.
2އިޙްތިރާމާއެކު ވާހަކަދެއްކުން
ކޮންމެ މެމްބަރަކާވެސް ވާހަކަދައްކަވާނީ، އަމިއްލަ އުޚްތަކާ، އަޚަކާ ނުވަތަ ދަރިއަކާ ވާހަކަދެއްކުމަށް އެދޭނެ ގޮތަށެވެ.
- ހުރިހާ ޗެޓަކާއި މުޢާމަލާތެއްގައި އިޙްތިރާމުގެ ބަސް ބޭނުންކުރައްވާށެވެ.
- ޝައުޤުވެރިކަން ނުހުންނަ މެމްބަރުންނަށް މަޖުބޫރުކުރުން، ބިރުދެއްކުން، ނުވަތަ ތަކުރާރުކޮށް ގުޅުން ނުކުރައްވާށެވެ.
- ނޫނެކޭ ބުނުން ރީތިކޮށް ބަލައިގަންނަވާށެވެ. ޖަވާބެއް ނުދިނުމަކީވެސް ޖަވާބެކެވެ.
- ޖިންސީ މެސެޖް ފޮނުއްވުން ނުވަތަ އަމިއްލަ ފޮޓޯއަށް އެދިވަޑައިގަތުން ނުކުރައްވާށެވެ. ދުވަހަކުވެސްމެއެވެ.
- އަނިޔާވެރި ޢަމަލުތައް ބްލޮކްކޮށް ރިޕޯޓްކުރައްވާށެވެ. އެއިރުން ޓީމަށް ފިޔަވަޅު އެޅޭނެއެވެ.
3ތެދުވެރި ޕްރޮފައިލްތައް
މިތާނގައިވާ ކޮންމެ ޕްރޮފައިލަކީ ކުޑަކުޑަ ކައިވެނީގެ ހުށަހެޅުމެކެވެ. ދޮގު ޕްރޮފައިލަކުން ޢާއިލާއެއްގެ ވަގުތު ބޭކާރުވެ، ޙަޤީޤީ ގެއްލުން ލިބިދާނެއެވެ.
- ތިޔަފަރާތް ސާފުކޮށް އަދި ތެދުވެރިކަމާއެކު ދައްކާ، މިހާރުގެ ފޮޓޯ ބޭނުންކުރައްވާށެވެ.
- އެހެން މީހެއްގެ ނަމުގައި ހިނގުން، ނުވަތަ ކާކުކަން، ޢުމުރު ނުވަތަ ކައިވެނީގެ ޙާލަތު އޮޅުވާލުން ނުކުރައްވާށެވެ.
- ދަރިންނާއި، ޞިއްޙަތާއި، ތެލެސީމިއާގެ ޙާލަތާމެދު ތެދުވެރިވެވަޑައިގަންނަވާށެވެ. މީހަކު އެ މައްޗަށް ބިނާކޮށް ދިރިއުޅުމުގެ ނިންމުމެއް ނިންމައިފާނެއެވެ.
- އެއް މީހަކަށް، އެއް އެކައުންޓެވެ.
4ޢާއިލާއާއި އިތުބާރުކުރެވޭ ފަރާތްތައް
ޢާއިލާ ބައިވެރިކުރުމަކީ މި ޕްލެޓްފޯމުގެ މަޤްޞަދެވެ. އެއީ ދުރުކުރަންޖެހޭ ހުރަހެއް ނޫނެވެ.
- ބޭނުންފުޅުނަމަ އިތުބާރުކުރައްވާ ބޭފުޅަކަށް ދަޢުވަތު ދެއްވާށެވެ. އަދި އެ ބޭފުޅަކު ބައިވެރިކުރައްވަން ޚިޔާރުކުރެއްވި މެމްބަރަށް އިޙްތިރާމްކުރައްވާށެވެ.
- އިތުބާރުކުރެވޭ ފަރާތް ނަގާލުމަށް، ޢާއިލާއަށް ވާހަކަދެއްކުން ސިއްރުކުރުމަށް، ނުވަތަ ކަންކަން ފޮރުވުމަށް އެއްވެސް މީހަކަށް މަޖުބޫރު ނުކުރައްވާށެވެ.
- މީހެއްގެ އިތުބާރުކުރެވޭ ފަރާތުގެ ގޮތުގައި ޢަމަލުކުރައްވާނަމަ، ތެދުވެރިކަމާއެކު އަދި އަވަހަށް ރިވިއުކުރައްވާށެވެ. އަދި ފެންނަ ކަންކަން ސިއްރުކުރައްވާށެވެ.
- އެހެން މެމްބަރެއްގެ ޢާއިލާއާމެދު ވާހަކަދައްކަވާނީ، އަމިއްލަ ޢާއިލާއަށް އެދޭނެ އިޙްތިރާމާއެކުއެވެ.
5ރައްކާތެރިކަމުގައި ދެމިހުރުން
ޕްލެޓްފޯމުގެ ތެރޭގައި ހިނގާ ކަންކަން މޮޑެރޭޓްކުރެވެއެވެ. އޭގެ ބޭރުގައި ތިޔަފަރާތް ރައްކާތެރިއެއް ނުކުރެވޭނެއެވެ. އެހެންކަމުން ސަމާލުވެވަޑައިގަތުން އެދެމެވެ.
- ފައިސާގެ މަޢުލޫމާތު، އެއްފަހަރު ބޭނުންކުރާ ޕާސްވޯޑް (OTP)، ނުވަތަ ސިއްރު ލިޔުންތައް ޗެޓުގައި ދުވަހަކުވެސް ޙިއްޞާނުކުރައްވާށެވެ.
- ބައްދަލުކުރައްވާނީ ޢާންމު ތަންތާނގައެވެ. އަދި ތިޔަފަރާތުގެ ރޭވުން، އިތުބާރުކުރައްވާ ޢާއިލާގެ މީހަކަށް ނުވަތަ ރަޙުމަތްތެރިއަކަށް އަންގަވާށެވެ.
- ވަގުތު ނަންގަވާށެވެ. ސިއްރުން ބައްދަލުކުރުމަށް، އެޕުން ބޭރަށް ދިއުމަށް، ނުވަތަ އަވަހަށް ގޮތެއް ނިންމުމަށް އަވަސްކުރާ ކޮންމެ މީހަކީ ނުރައްކަލުގެ ނިޝާނެކެވެ.
- ގޯސްކަމަށް ފެންނަ ޕްރޮފައިލްތަކާއި ވާހަކަދެއްކުންތައް، އެޕުގެ ތެރޭގައިވާ ވަސީލަތްތަކުން ފާހަގަކުރައްވާށެވެ. ރިޕޯޓްކުރެއްވުމަށް ހެއްކެއް ބޭނުމެއް ނުވެއެވެ.
- ވަގުތުން ނުރައްކަލެއްގައި ވާނަމަ، ދިވެހި ފުލުހުންގެ ޚިދުމަތުގެ 119 އަށް ގުޅުއްވާށެވެ.
6ދުވަހަކުވެސް ފައިސާ ނުފޮނުއްވާ
ލޯބީގެ ނަމުގައި ހިންގާ މަކަރު ހިނގަނީ އެއް ގޮތަކަށެވެ: ފުރަތަމަ ގާތްކަން، ދެން އަވަސްކުރުން، ދެން އެދުމެކެވެ. މިކަން ކޮންމެ މީހަކަށްވެސް ދިމާވެދާނެއެވެ. އަދި އަމާޒުވުމަކީ ލަދުވެތިވާންޖެހޭ ކަމެއް ނޫނެވެ.
- ދޭ ސަބަބަކީ ކޮންމެ ސަބަބެއް ކަމުގައިވިޔަސް، މެމްބަރަކަށް ފައިސާ، ރީލޯޑް، ގިފްޓް ކާޑު ނުވަތަ ޓްރާންސްފަރ ދުވަހަކުވެސް ނުފޮނުއްވާށެވެ.
- އެހެން މީހަކަށްޓަކައި ފައިސާ ބަލައިގަތުން ނުވަތަ އެހެން ފަރާތަކަށް ފޮނުވުން ދުވަހަކުވެސް ނުކުރައްވާށެވެ. އެއިން ތިޔަފަރާތް ކުށެއްގެ ބައިވެރިއަކަށް ވެދާނެއެވެ.
- ކުއްލި ޙާލަތްތަކާއި، ބޭސްފަރުވާގެ ބިލްތަކާއި، ދަތުރުގެ ޚަރަދާއި، ކަސްޓަމްސް ފީއާއި، އިންވެސްޓްމަންޓް ހުށަހެޅުންތަކާމެދު ޝައްކުކުރައްވާށެވެ.
- ކައިވެނި ހިޔާގެ މުވައްޒަފުން ދުވަހަކުވެސް ފައިސާއަށް، ޕާސްވޯޑަށް ނުވަތަ OTP އަށް ނޭދޭނެއެވެ.
- އެދޭ ކޮންމެ ފަރާތެއް ރިޕޯޓްކުރައްވާށެވެ. އެއިން އެހެން މީހަކާ ހަމައަށް އެ ފަރާތް ދިއުން ހުއްޓުވިދާނެއެވެ.
7ޕްލެޓްފޯމުން ބޭރަށް ދިއުން
އިތުބާރު އުފެދުމުން ގިނަ މެމްބަރުން އެހެން މެސެޖިންގ އެޕަކަށް ބަދަލުވެއެވެ. އެއީ ތިޔަފަރާތުގެ އިޚްތިޔާރެކެވެ. އެހެންނަމަވެސް އެއިރުން ބަދަލުވާ ކަންކަން އެނގިވަޑައިގަތުން މުހިންމެވެ.
- ކައިވެނި ހިޔާއިން ބޭރަށް ވަޑައިގަތުމަށްފަހު، އެ ވާހަކަދެއްކުމެއް ނުފެންނާނެއެވެ، މޮޑެރޭޓެއް ނުކުރެވޭނެއެވެ، އަދި އޭގައި ހިނގާ ކަމަކަށް އެހީއެއް ނުވެވޭނެއެވެ.
- މިތާނގައި މީހަކު ބްލޮކްކުރުމަކުން އެހެން ތަނެއްގައި އެ ފަރާތް ބްލޮކެއް ނުވެއެވެ. އަދި އިތުބާރުކުރެވޭ ފަރާތަށް ދެން އެއްވެސް އެއްޗެއް ނުފެންނާނެއެވެ.
- ބޭރަށް ވަޑައިގަތުމުގެ ކުރިން، ގޯސް ޢަމަލުތައް މިތާނގައި ރިޕޯޓްކުރައްވާށެވެ. އެއިރުން ރެކޯޑެއް އޮންނާނެއެވެ.
- ތައްޔާރުވެވަޑައިގަތުމުގެ ކުރިން ފޯނު ނަންބަރު ޙިއްޞާކުރެއްވުމަށް މަޖުބޫރުވެފައިވާކަމަށް ނުދެކެވަޑައިގަންނަވާށެވެ.
8ޤަވާޢިދާ ޚިލާފުވުމުން ވާނެ ގޮތް
ކޮންމެ ރިޕޯޓެއް 24 ގަޑިއިރުގެ ތެރޭގައި ބެލެއެވެ. އެއަށްފަހު އަޅާ ފިޔަވަޅު ބިނާވަނީ ފެންނަ ކަންކަމުގެ މައްޗަށާއި، ކުރިން މިފަދަ ކަމެއް ހިނގާފައިވޭތޯއެވެ.
- ޤަވާޢިދާ ޚިލާފުވެފައިވާކަން ކަށަވަރުވެއްޖެނަމަ، 24 ގަޑިއިރުގެ ތެރޭގައި ފިޔަވަޅު އެޅެއެވެ — ކަމުގެ ސީރިއަސްކަމަށް ބަލައި، ކޮންޓެންޓް ނަގާލުން، ފީޗަރުތައް ޙައްދުކުރުން، އެކައުންޓް ވަގުތީގޮތުން ހުއްޓުވުން، ނުވަތަ މެމްބަރު ދާއިމީކޮށް ނަގާލުން.
- ކޮންޓެންޓް ނަގާލުން، އިންޒާރު ދިނުން، ފީޗަރުތައް ޙައްދުކުރުން، އެކައުންޓް ހުއްޓުވުން، ނުވަތަ މެމްބަރު ދާއިމީކޮށް ނަގާލުން ކުރެވިދާނެއެވެ.
- ބޮޑެތި ކަންކަން — ބިރުދެއްކުން، ޖިންސީ ފުރައްސާރަ، ކުޑަކުއްޖަކާ ގުޅޭ ކޮންމެ ކަމެއް، މަކަރު — މާނަކުރަނީ ވަގުތުން ނަގާލުމެވެ. އަދި އެކަށީގެންވާ ޙާލަތުގައި ކަމާބެހޭ ފަރާތްތަކަށް ރިޕޯޓްކުރެވޭނެއެވެ.
- ނަގާލެވޭ މެމްބަރެއްގެ މެމްބަރޝިޕް، އެ އެކައުންޓާއެކު ނިމޭނެއެވެ. އަދި އެ ފައިސާ އަނބުރާ ނުދެވޭނެއެވެ.
- ގަސްދުގައި ދޮގު ރިޕޯޓް ހުށަހެޅުމަކީވެސް މި އުޞޫލުތަކާ ޚިލާފުވުމެކެވެ.
- ނިންމުމެއް ނުބައިކަމަށް ޤަބޫލުކުރެއްވޭނަމަ ގުޅުއްވާށެވެ. އެއިރުން އެހެން ރިވިއުކުރާ ފަރާތަކުން އެކަން ބަލާނެއެވެ.
ސުވާލެއް އޮތްތޯ؟
salaam@kaivenihiya.com އަށް ލިޔުއްވާ، މީހަކު ޖަވާބުދޭނެއެވެ.
މި ޚިދުމަތް ހިންގަނީ ކައިވެނި ހިޔާ ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑް އިންނެވެ.